TYT Fizik Elektrik ve Manyetizma Test 4 Test Çöz
Bu, Elektrik ve Manyetizma konusunun 4. testidir; önceki testlerden farklı sorular içerir. Elektrik ve Manyetizma, TYT Fizik dersinin alt konularından biridir. SınavUP'ta bu konudan sınırsız çözümlü soru bulunuyor; soruların yaklaşık %41'i orta, %39'i zor seviyede. Aşağıdaki testte Elektrik ve Manyetizma konusundan seçilmiş sorular yer alıyor. Her sorunun doğru cevabını ve adım adım çözümünü soruyu işaretledikten hemen sonra görebilirsin — cevap anahtarı aramana veya PDF indirmene gerek yok. Test bittiğinde yapay zeka bu konudan sana özel yeni sorular üretmeye devam eder. TYT Fizik dersinde toplam 11 konu bulunuyor.
- 1Zor
İki özdeş paralel plaka kondensatörü arasındaki mesafe d, plakaların alanı A'dır. Plakalar arası dielektrik sabiti ε olan madde konulursa kondensatörün kapasitesi C = εε₀A/d olur. Bu kondensatör V₀ voltuna şarj edildikten sonra kaynaktan ayrılıp, plakalar arası mesafe 2d yapılır ve dielektrik çıkarılırsa (ε=1) kondensatör üzerindeki son gerilim kaç V₀ olur?
Doğru cevap: C
Çözüm: İlk durum: C₁ = εε₀A/d, yük Q = C₁V₀ = εε₀AV₀/d. Kaynaktan ayrıldıktan sonra yük sabit kalır. Son durum: d→2d, ε→1. C₂ = ε₀A/(2d) = ε₀A/(2d). Son gerilim: V = Q/C₂ = (εε₀AV₀/d)/(ε₀A/2d) = (εε₀AV₀/d) × (2d/ε₀A) = 2εV₀. Kondensatör kaynaktan ayrıldığında yük sabit kalır, kapasite değişince gerilim değişir. - 2Kolay
Leyden şişesi hangi elektriksel devre elemanının ilk örneğidir?
Doğru cevap: C
Çözüm: Leyden şişesi, 1745'te keşfedilen ilk kondensatör örneğidir. İç ve dış yüzeylerde iletken folyo, arada cam dielektrik bulunur. Elektrik yükünü depolamak için kullanılır. Modern kondensatörlerin atası olarak kabul edilir ve elektrostatik deneylerinde hala kullanılır. - 3Zor
İki özdeş dairesel bobin, eksenleri çakışacak şekilde aralarında d mesafesi olacak biçimde yerleştirilmiştir. İlk bobinden geçen akım I = I₀sin(ωt) şeklinde değişmektedir. İkinci bobinde indüklenen EMK'nın genliği, bobinler arası mesafe 2d olduğundaki değerin 8 katıdır. Buna göre, iki durumda da ikinci bobinin merkezindeki manyetik alan şiddetlerinin oranı kaçtır?
Doğru cevap: B
Çözüm: Dairesel bobinin merkezindeki manyetik alan: B = μ₀I/(2R). İndüklenen EMK, manyetik akının değişim hızı ile orantılıdır: ε = -dΦ/dt. Manyetik akı, hem manyetik alan şiddeti hem de alan geometrisi ile ilgilidir. Mesafe yarıya indiğinde manyetik alan şiddeti artar, ayrıca akı linkage'ı da artar. İki bobinin karşılıklı indüktansı M ∝ 1/d³ orantılıdır. EMK = M × dI/dt olduğundan, EMK 8 kat artıyorsa M 8 kat artmış demektir. Bu da d/2d = 1/2 için M₁/M₂ = (2)³ = 8 ile uyumludur. Manyetik alan şiddeti ise M'nin karekökü ile orantılı olduğundan, √8 = 2√2 ≈ 4 kat artar. - 4Orta
RLC seri devresinde R = 50 Ω, L = 0,1 H, C = 10 μF. Rezonans frekansında devrenin empedansı kaçtır?
Doğru cevap: B
Çözüm: Rezonans frekansında XL = XC olduğundan reaktif empedans sıfırdır. Toplam empedans sadece direnç değerine eşittir: Z = R = 50 Ω - 5Zor
Çok güçlü manyetik alanların (>20 Tesla) madde üzerindeki etkileri ve diamanyetik levitasyon nasıl açıklanır?
Doğru cevap: B
Çözüm: Güçlü manyetik alanlarda tüm maddeler diamanyetik özellik gösterir çünkü elektron yörüngeleri manyetik alana karşı koyan akımlar indükler (Lenz kanunu). Bu diamanyetik moment manyetik alan gradientinde itici kuvvet yaratır: F = μ₀μ∇B². Canlı organizmalar bile (su %diamanyetik) levite olabilir. Frog levitation deneyi 16T'da gerçekleştirilmiştir. Diamanyetizma universal bir özellik olup tüm maddelerde mevcuttur. - 6Kolay
Elektrik akımının manyetik etkisi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: B
Çözüm: Oersted'in keşfettiği gibi, akım taşıyan her iletken etrafında manyetik alan oluşur. Bu etki akımın büyüklüğüne ve yönüne bağlıdır. Hem DC hem AC akımlar manyetik etki gösterir. Manyetik alanın yönü sağ el kuralı ile belirlenir: başparmak akım yönünde ise diğer parmaklar manyetik alan çizgilerinin yönünü gösterir. - 7Orta
240V AC şebekesine bağlı 1500W'lık bir ısıtıcının direnci kaç Ω'dur?
Doğru cevap: A
Çözüm: AC devrelerinde P = V²/R formülü kullanılır. P = 1500W, V = 240V (RMS). R = V²/P = (240)²/1500 = 57600/1500 = 38,4Ω. Isıtıcılar dirençli elemanlar olduğu için bu hesaplama doğrudur. - 8Orta
8 μC ve -6 μC yüklerin oluşturduğu elektrik dipol sisteminde yükler 0,1 m uzaklıktadır. Bu dipolun elektrik dipol momenti kaç C⋅m'dir?
Doğru cevap: A
Çözüm: Dipol momentinin büyüklüğü p = q×d formülü ile hesaplanır. Burada q en küçük yük büyüklüğüdür. p = 8×10⁻⁶C × 0,1m = 8×10⁻⁷ C⋅m - 9Zor
Van de Graaff jeneratörünün çalışma prensibi aşağıdakilerden hangisine dayanır?
Doğru cevap: B
Çözüm: Van de Graaff jeneratörü elektrostatik prensiple çalışır. Hareketli bant sistem yük taşır ve metal küre üzerine aktarır. Elektrostatik indüksiyon sayesinde yükler kürenin dış yüzeyine dağılır. Bu süreç tekrarlanarak çok yüksek voltajlar (milyonlarca volt) elde edilir. Fizik deneylerinde ve parçacık hızlandırıcılarında kullanılır. - 10Kolay
Ohm kanununa göre, bir iletkenden geçen akım ile iletkenin uçları arasındaki potansiyel fark arasındaki ilişki aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap: B
Çözüm: Ohm kanunu: V = I × R veya I = V/R şeklinde ifade edilir. Bu denkleme göre, direnç sabit kaldığı sürece, akım ile potansiyel fark (gerilim) doğru orantılıdır. Gerilim artarsa akım da artar, gerilim azalırsa akım da azalır. - 11Orta
Bir LC devresinin rezonans frekansında toplam reaktans ne kadardır?
Doğru cevap: B
Çözüm: LC devresinin rezonans frekansında X_L = X_C olur. Toplam reaktans X_toplam = X_L - X_C = 0'dır. Bu durumda empedans minimum (sadece R), akım maksimum olur. Rezonans frekansı f₀ = 1/(2π√LC) formülü ile bulunur. - 12Orta
Şekildeki devrede K, L, M ampulleri özdeş ve her biri 12 V - 24 W özelliklerindedir. Anahtar açık iken K ampulünün gücü, anahtar kapalı iken L ve M ampullerinin toplam gücünden kaç watt fazladır? [Devre şeması: K ampulü ana hatta, L ve M ampulleri K'ya paralel bağlı, anahtar L-M dalında]
Doğru cevap: B
Çözüm: Anahtar açıkken sadece K ampulü çalışır (24W). Anahtar kapalı olduğunda K, L, M paralel bağlanır, her biri nominal gücünde çalışır. L ve M'nin toplam gücü 24+24=48W olur, fakat K'nın gücü değişmez (24W). Soru yanlış kurgulanmış gibi görünse de, paralel bağlantıda her ampul aynı gerilim görür, dolayısıyla anahtar durumu L+M toplamını etkilemez. - 13Kolay
Manyetik alan çizgileri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Doğru cevap: E
Çözüm: Manyetik alan çizgileri N kutbundan çıkıp S kutbuna girer. E seçeneği yanlıştır. Manyetik alan çizgileri kapalı eğrilerdir, kesişmez ve alan şiddetinin yüksek olduğu yerlerde daha sık çizilir. Mıknatıs içinde S'den N'ye, dışında N'den S'ye doğru ilerler. - 14Orta
Bir RLC devresinin rezonans frekansı f₀ = 10 kHz'dir. L = 1 mH ise C kaç μF'dır?
Doğru cevap: A
Çözüm: Rezonans frekansı: f₀ = 1/(2π√LC). f₀ = 10 kHz = 10⁴ Hz, L = 1 mH = 10⁻³ H. C = 1/(4π²f₀²L) = 1/(4π² × (10⁴)² × 10⁻³) = 1/(4π² × 10⁵) = 2,53×10⁻⁷ F = 0,253 μF ≈ 0,25 μF. - 15Orta
İki özdeş metal küre birbirine temas ediyor. Birinci küre +8q yüklü, ikinci küre +2q yüklü. Temas sonrası küreler ayrıldığında her birinin yükü kaç q olur?
Doğru cevap: C
Çözüm: Temas halinde yükler eşit dağılır. Toplam yük = +8q + 2q = +10q. Her küre: +10q/2 = +5q yük alır.
Elektrik ve Manyetizma konusundan sınırsız soru çöz
Bu testteki sorular bitti mi? SınavUP yapay zekası bu konudan sana özel, sürekli yeni sorular üretir. PDF indirmeden, cevap anahtarı aramadan.
TYT Fizik diğer konular
Bunlar da işine yarar
- Net Hesaplama — testteki doğru-yanlışından netini hesapla
- YKS Puan Hesaplama — netlerinden puan ve sıralama hesapla
- YKS Tercih Sihirbazı — puanına göre bölüm önerisi