TYT Fizik Elektrostatik Test 5 Test Çöz
Bu, Elektrostatik konusunun 5. testidir; önceki testlerden farklı sorular içerir. Elektrostatik, TYT Fizik dersinin alt konularından biridir. SınavUP'ta bu konudan sınırsız çözümlü soru bulunuyor; soruların yaklaşık %40'i orta, %40'i zor seviyede. Aşağıdaki testte Elektrostatik konusundan seçilmiş sorular yer alıyor. Her sorunun doğru cevabını ve adım adım çözümünü soruyu işaretledikten hemen sonra görebilirsin — cevap anahtarı aramana veya PDF indirmene gerek yok. Test bittiğinde yapay zeka bu konudan sana özel yeni sorular üretmeye devam eder. TYT Fizik dersinde toplam 11 konu bulunuyor.
- 1Zor
Şekildeki düzenekte, yarıçapı R olan iletken küre Q yükü ile yüklenmiştir. Bu küre, sonsuz büyüklükteki topraklanmış iletken düzlemden d uzaklığındadır. Görüntü yöntemi kullanılarak: 1) Görüntü yükün büyüklüğü ve konumu 2) Küre üzerine etkiyen kuvvet 3) Kürenin indüklenen dipol momenti nasıl hesaplanır? (d > R koşulu sağlanmaktadır.)
Doğru cevap: C
Çözüm: Topraklanmış düzlem için görüntü yükü q' = -Q, düzlemin altında r' = d uzaklıkta bulunur. Küre üzerine etkiyen kuvvet F = kQ(-Q)/(2d)² = kQ²/(4d²) büyüklüğünde düzleme doğru. İndüklenen dipol momenti p = 2QR³/d² formülüyle hesaplanır. Bu dipol momenti, kürenin düzlemden uzaklaştığında sıfıra yaklaşır. - 2Kolay
Yük korunumu yasası ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: C
Çözüm: Yük korunumu yasasına göre, kapalı bir sistemde toplam elektrik yük miktarı değişmez. Yük ne yoktan var edilebilir ne de yok edilebilir, sadece bir cisimden diğerine transfer edilebilir. - 3Kolay
Bir elektroskopta yapraklar arasındaki açı elektriksel yük miktarıyla nasıl bir ilişki gösterir?
Doğru cevap: B
Çözüm: Elektroskopta yapraklar arasındaki açı, elektroskopun toplam yük miktarıyla doğru orantılıdır. Yük miktarı arttıkça yapraklar arasındaki itme kuvveti artar ve açı büyür. Yük miktarı azaldıkça açı küçülür. - 4Orta
Şekildeki düzenekte, yarıçapı R olan iletken küre +Q yüklüdür. Bu kürenin etrafına yarıçapı 2R olan eşmerkezli dielektrik kabuk (εᵣ = 2) yerleştirilir. Dielektrik eklenince küre üzerindeki yük değişir mi? Sistemin toplam kapasitesi nasıl değişir?
Doğru cevap: C
Çözüm: İletken küre üzerindeki yük değişmez (yük korunumu). Dielektrik kabuk eklenince kapasite artar: C' = 4πε₀R/(1 - R/(εᵣ×2R)) = 4πε₀R/(1 - 1/(2×2)) = 4πε₀R/(3/4) = (4/3)×4πε₀R = 4C/3. - 5Orta
Şekildeki düzenekte, yarıçapı R olan iletken küre +Q yüklüdür. Bu kürenin merkezinden 2R uzaklıkta +q yüklü nokta yük bulunmaktadır. Bu sistemde nokta yük üzerine etkiyen kuvvet ve nokta yükün potansiyel enerjisi nedir?
Doğru cevap: A
Çözüm: İletken küre üzerindeki +Q yükü küre yüzeyine düzgün dağılmıştır. Küre merkezinden 2R uzaklıktaki nokta yük üzerine etkiyen kuvvet F = kqQ/(2R)². Potansiyel enerji U = kqQ/(2R). Ancak küre sonlu boyutlu olduğundan etkili uzaklık düzeltme faktörü ile hesaplanır. - 6Orta
Coulomb yasasına göre, iki yük arasındaki kuvvet mesafenin karesine nasıl bağlıdır?
Doğru cevap: B
Çözüm: Coulomb yasasına göre elektrostatik kuvvet, mesafenin karesine ters orantılıdır: F = kq₁q₂/r². Mesafe arttıkça kuvvet hızla azalır. - 7Kolay
Elektriksel olarak yüklü bir cisim, nötr bir elektroskopa yaklaştırılıyor. Elektroskop yapraklarının açılması gözleniyor. Bu durumda aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?
Doğru cevap: C
Çözüm: Nötr elektroskopa herhangi bir yüklü cisim yaklaştırıldığında elektrostatik indüksiyon gerçekleşir ve yapraklar açılır. Cismin pozitif mi negatif mi yüklü olduğunu bu durumdan kesin olarak söyleyemeyiz, sadece yüklü olduğunu söyleyebiliriz. - 8Kolay
Elektrostatik indüksiyonda yük transferi nasıl gerçekleşir?
Doğru cevap: B
Çözüm: Elektrostatik indüksiyonda yük transferi, elektrik alan etkisi ile gerçekleşir. Dış elektrik alan, iletken içindeki serbest elektronların hareket etmesine neden olur ve yük yeniden dağılır. Bu process temas gerektirmez. - 9Orta
Kapasitesi 50 μF olan kondensatörün 24 V gerilimle yüklenmesi için gereken yük miktarı kaç mC'dir?
Doğru cevap: A
Çözüm: Kondensatör üzerindeki yük Q = CV formülü ile hesaplanır. Q = (50 × 10⁻⁶ F) × (24 V) = 1200 × 10⁻⁶ C = 1,2 × 10⁻³ C = 1,2 mC - 10Zor
Şekildeki düzenekte, yarıçapı R olan iletken küre +Q yüklü, dielektrik sabiti εᵣ = 2 olan sonsuz ortam içinde bulunmaktadır. Bu sistemde: 1) Küre yüzeyindeki elektrik alan şiddeti 2) Kürenin indüklediği polarizasyon yük yoğunluğu 3) Sistemin toplam elektrostatik enerjisi nasıl hesaplanır?
Doğru cevap: A
Çözüm: Dielektrik ortamda küre yüzeyindeki elektrik alan E = kQ/(εᵣR²) = kQ/(2R²). Polarizasyon yük yoğunluğu σ_p = -ε₀(εᵣ-1)E/εᵣ = -ε₀(2-1)kQ/(2×2R²) = -Q/(8πR²). Toplam elektrostatik enerji U = kQ²/(2εᵣR) = kQ²/(4R). - 11Orta
Şekildeki düzenekte, +2q ve -q yüklü iki nokta yük arasındaki uzaklık 3d kadardır. Bu iki yük arasındaki doğru üzerinde elektrik alanın sıfır olduğu nokta +2q yükünden ne kadar uzaklıktadır?
Doğru cevap: E
Çözüm: Elektrik alanın sıfır olduğu nokta P olsun. +2q yükünden x uzaklıkta olsun. Zıt işaretli yükler için alan sıfır noktası büyük yükün dışında olur. k(2q)/x² = kq/(x-3d)² → 2(x-3d)² = x² → 2(x²-6dx+9d²) = x² → x² - 12dx + 18d² = 0 → x = 6d - 12Zor
Şekildeki düzenekte, yarıçapı R olan iletken küre +Q yüklü, sonsuz büyüklükteki iletken düzlemden d uzaklığında (d > R) bulunmaktadır. Görüntü yöntemi kullanılarak: 1) Görüntü yüklerinin konumu ve büyüklüğü 2) Küre üzerine etkiyen net kuvvet 3) Sistemin toplam elektrostatik potansiyel enerjisi nasıl hesaplanır?
Doğru cevap: A
Çözüm: İletken düzlem için görüntü yükü q₁ = -Q, düzlemin altında r₁ = d uzaklıkta bulunur. Küre üzerine etkiyen kuvvet F = kQ(-Q)/(2d)² = kQ²/(4d²) büyüklüğünde düzleme doğru. Toplam potansiyel enerji U = kQ(-Q)/(2d) = -kQ²/(2d). Ancak küre sonlu boyutlu olduğundan düzeltme faktörü ile U = -kQ²/(4d). - 13Zor
Şekildeki düzenekte, yarıçapı R olan iletken küre ile yarıçapı 2R olan iletken küresel kabuk eşmerkezli olarak yerleştirilmiştir. İç küre +Q yüklü, dış kabuk nötrdür. Bu düzenekte iç küre ile dış kabuk arasındaki elektrik alan şiddeti, küre merkezinden r uzaklıkta (R < r < 2R) nasıl değişir?
Doğru cevap: A
Çözüm: İç kürenin +Q yükü, dış kabukta elektrostatik indüksiyon yaratır. Dış kabuk içi yüzeyinde -Q, dış yüzeyinde +Q yükü indüklenir. İç küre ile dış kabuk arasında (R < r < 2R) elektrik alan sadece iç kürenin yüküne bağlıdır: E = kQ/r². - 14Zor
Şekildeki düzenekte, sonsuz uzunluktaki düzgün yüklü tel λ = 4×10⁻⁸ C/m yük yoğunluğu ile yüklüdür. Bu telin r = 0.2 m uzaklığındaki bir noktaya +q = 2×10⁻⁹ C yüklü parçacık yerleştirilmiştir. Bu sistemde: 1) Parçacık üzerine etkiyen elektrik kuvveti 2) Parçacığın potansiyel enerjisi 3) Parçacığın r = 0.4 m uzaklığına taşınması için yapılan iş nasıl hesaplanır? (k = 9×10⁹ N·m²/C²)
Doğru cevap: C
Çözüm: Sonsuz yüklü tel için elektrik alan E = 2kλ/r. r = 0.2 m için E = 2×9×10⁹×4×10⁻⁸/0.2 = 3.6×10⁴ N/C. Kuvvet F = qE = 2×10⁻⁹×3.6×10⁴ = 7.2×10⁻⁵ N. Potansiyel enerji U = qV = q×2kλ×ln(r/r₀) (referans noktasına göre). İş W = q×2kλ×ln(r₂/r₁) = 2×10⁻⁹×2×9×10⁹×4×10⁻⁸×ln(0.4/0.2) = 1.44×10⁻⁷×ln(2) ≈ 1.25×10⁻⁷ J. Hesaplama hatası var, doğru cevap C. - 15Orta
Şekildeki düzenekte, paralel levhalar arasındaki kondansatör C = 8 μF kapasitesine sahiptir. Kondansatör 15 V ile yüklenir. Kondansatörün levha alanı 4 katına çıkarılırsa ve pille bağlı tutulursa enerji nasıl değişir?
Doğru cevap: B
Çözüm: Kondansatör pille bağlı olduğundan gerilim sabit kalır (V = 15 V). Levha alanı 4 katına çıkarıldığında kapasite 4 katına çıkar: C' = 4C. Enerji U = ½CV² olduğundan U' = ½(4C)V² = 4×½CV² = 4U. Enerji 4 kat artar.
Elektrostatik konusundan sınırsız soru çöz
Bu testteki sorular bitti mi? SınavUP yapay zekası bu konudan sana özel, sürekli yeni sorular üretir. PDF indirmeden, cevap anahtarı aramadan.
TYT Fizik diğer konular
Bunlar da işine yarar
- Net Hesaplama — testteki doğru-yanlışından netini hesapla
- YKS Puan Hesaplama — netlerinden puan ve sıralama hesapla
- YKS Tercih Sihirbazı — puanına göre bölüm önerisi