AYT Kimya Sıvı Çözeltiler ve Çözünürlük Test 3 Test Çöz
Bu, Sıvı Çözeltiler ve Çözünürlük konusunun 3. testidir; önceki testlerden farklı sorular içerir. Sıvı Çözeltiler ve Çözünürlük, AYT Kimya dersinin alt konularından biridir. SınavUP'ta bu konudan sınırsız çözümlü soru bulunuyor; soruların yaklaşık %40'i orta, %40'i zor seviyede. Aşağıdaki testte Sıvı Çözeltiler ve Çözünürlük konusundan seçilmiş sorular yer alıyor. Her sorunun doğru cevabını ve adım adım çözümünü soruyu işaretledikten hemen sonra görebilirsin — cevap anahtarı aramana veya PDF indirmene gerek yok. Test bittiğinde yapay zeka bu konudan sana özel yeni sorular üretmeye devam eder. AYT Kimya dersinde toplam 11 konu bulunuyor.
- 1Zor
Sosyal girişimci Ata, deniz araştırma gemisinde okyanus suyundan tuz üretimi projesi geliştiriyor. Gemideki laboratuvarda 25°C'de deniz suyunun (3,5% NaCl) çözünürlük özelliklerini inceliyor. Sıcaklığı 80°C'ye çıkardığında çözünürlüğün arttığını, ancak basıncı düşürdüğünde beklenmedik kristalleşme gözlemliyor. Aynı zamanda deniz suyundaki MgSO₄ ve CaCl₂ gibi diğer tuzların varlığının NaCl çözünürlüğünü etkilediğini fark ediyor. Ata, bu çok bileşenli sistemde optimum tuz eldesi için sıcaklık-basınç-konsantrasyon ilişkisini analiz etmek zorunda. <table> <tr><th>Sıcaklık (°C)</th><th>NaCl Çözünürlüğü (g/100g H₂O)</th><th>Basınç Etkisi</th></tr> <tr><td>25</td><td>36</td><td>Normal</td></tr> <tr><td>80</td><td>39</td><td>Artış</td></tr> <tr><td>80</td><td>35</td><td>Düşük basınç</td></tr> </table> Bu durumda en doğru yaklaşım nedir?
Doğru cevap: A
Çözüm: DETAYLI AÇIKLAMA: Deniz suyu çok bileşenli bir sistemdir ve NaCl dışında MgSO₄, CaCl₂ gibi tuzlar içerir. Bu tuzlar ortak iyon etkisi (Cl⁻ iyonu) nedeniyle NaCl'ün çözünürlüğünü azaltır. Sıcaklık artışı çözünürlüğü artırsa da, basınç düşüşünde kristalleşme gözlenmesi çok bileşenli sistemin karmaşık davranışını gösterir. SONUÇ: Optimum tuz eldesi için ortak iyon etkisi, sıcaklık ve basınç değişkenlerinin birlikte değerlendirildiği çok bileşenli sistem analizi gereklidir. Cevap: B --- - 2Zor
İş insanı Umut, eğitim merkezindeki laboratuvarda çözünürlük deneyleri yapıyor. 25°C'de saf suda 36g NaCl çözebilirken, aynı sıcaklıkta hazırladığı %10'luk glikoz çözeltisinde sadece 28g NaCl çözebiliyor. Daha sonra çözeltiye etanol eklediğinde çözünürlük daha da azalıyor. Umut bu durumu açıklamak için çeşitli varsayımlar kuruyor. Polar çözücü-çözünen etkileşimlerini, hidrasyon enerjilerini ve çözücü moleküllerinin rekabet durumunu analiz ediyor. Sistemdeki çözücü bileşenlerinin değişimi ile çözünürlükteki dramatik azalma arasında güçlü bir korelasyon gözlemliyor. Buna göre, NaCl'ün çözünürlüğündeki azalmanın ana faktörü hangisidir?
Doğru cevap: D
Çözüm: DETAYLI AÇIKLAMA: Glikoz ve etanol eklenmesi çözücü ortamın polaritesini azaltır. Su moleküllerinin Na+ ve Cl- iyonlarını hidrate etme kapasitesi, polar olmayan moleküllerin varlığında azalır. Çözücü-çözünen etkileşimleri zayıflar ve iyonlar çözelti fazında kalmak yerine katı halde çökmeyi tercih eder. SONUÇ: Çözücü polaritesindeki azalma, hidrasyon enerjisini düşürerek çözünürlüğü azaltır. Cevap: B --- - 3Zor
Berkay, farmasötik sektör temsilcisinin çok bileşenli çözelti sistemini analiz ediyor. Müşteri, aynı çözücüde iki farklı ilacın (A ve B) çözünürlük etkileşimini araştırıyor. İlaç A'nın saf suda çözünürlüğü 15 g/L, İlaç B'nin çözünürlüğü 25 g/L'dir. Ancak her ikisi birlikte çözündüğünde, ortak iyon etkisi nedeniyle çözünürlükleri değişiyor. <table> <tr><th>Sistem</th><th>İlaç A Çözünürlüğü (g/L)</th><th>İlaç B Çözünürlüğü (g/L)</th></tr> <tr><td>Tekli Sistem</td><td>15</td><td>25</td></tr> <tr><td>Karışık Sistem</td><td>12</td><td>18</td></tr> </table> Berkay'ın örüntü bulma yaklaşımına göre, karışık sistemde toplam çözünürlük azalma yüzdesi yaklaşık kaçtır?
Doğru cevap: C
Çözüm: DETAYLI AÇIKLAMA: Tekli sistemde toplam çözünürlük = 15 + 25 = 40 g/L. Karışık sistemde toplam çözünürlük = 12 + 18 = 30 g/L. Azalma miktarı = 40 - 30 = 10 g/L. Azalma yüzdesi = (10/40) × 100 = 25%. SONUÇ: Ortak iyon etkisi nedeniyle her iki ilacın çözünürlüğü azalır ve toplam azalma %25'tir. Cevap: C - 4Orta
Alışveriş merkezinin yemek katında çalışan Ece, iki farklı marka meyve suyunun çözünmüş şeker konsantrasyonlarını karşılaştırmak istiyor. <table> <tr><th>Özellik</th><th>A Markası</th><th>B Markası</th></tr> <tr><td>Hacim</td><td>200 mL</td><td>200 mL</td></tr> <tr><td>Çözünmüş şeker</td><td>40 g</td><td>20 g</td></tr> <tr><td>Sıcaklık</td><td>25°C</td><td>25°C</td></tr> </table> Buna göre, iki meyve suyu arasındaki temel fark nedir?
Doğru cevap: A
Çözüm: ANALIZ: A markasının derişimi 0.2 g/mL, B markasının 0.1 g/mL'dir. SONUÇ: Temel fark derişimdir. - 5Zor
Sosyal girişimci Ata, deniz araştırma gemisinde mikroplastik kirliliğini temizlemek için polimer çözeltileri geliştiriyor. PVC mikroplastiklerini çözmek için organik çözücü karışımları test ediyor. Benzen-toluen karışımında (1:1 mol oranı) PVC çözünürlüğünün saf benzendekinden %40 daha yüksek olduğunu gözlemliyor. Raoult Yasası'na göre çözücü karışımının buhar basıncı değişimini hesaplıyor. Aynı zamanda sıcaklık artışının (25°C'den 60°C'ye) çözünürlük ve buhar basıncına etkisini analiz ediyor. <table> <tr><th>Çözücü</th><th>Sıcaklık (°C)</th><th>PVC Çözünürlüğü (g/100mL)</th><th>Buhar Basıncı (mmHg)</th></tr> <tr><td>Saf benzen</td><td>25</td><td>15</td><td>95</td></tr> <tr><td>Benzen-toluen (1:1)</td><td>25</td><td>21</td><td>68</td></tr> <tr><td>Benzen-toluen (1:1)</td><td>60</td><td>35</td><td>285</td></tr> </table> Bu durumda en doğru yaklaşım nedir?
Doğru cevap: C
Çözüm: DETAYLI AÇIKLAMA: Benzen-toluen karışımında PVC çözünürlüğünün artması, çözücü karışımının PVC ile daha güçlü moleküler etkileşim kurmasından kaynaklanır. Raoult Yasası'na göre karışımın buhar basıncı (68 mmHg) bileşenlerin mol kesirli ortalamasıdır. Sıcaklık artışı hem çözünürlüğü hem buhar basıncını artırır. Buhar basıncı değişimi çözücü kaybını etkileyeceği için sistem tasarımında kritiktir. SONUÇ: Mikroplastik temizleme sisteminin optimizasyonu için Raoult Yasası ve moleküler etkileşimlerin birlikte değerlendirildiği kapsamlı analiz gereklidir. Cevap: B --- - 6Zor
Sude'nin masasında bir kimyasal reaktör tasarım projesi var. Farklı konsantrasyonlarda çözelti karışımı verileri: <table> <tr><th>Çözelti</th><th>Hacim (mL)</th><th>Molarite (M)</th><th>Çözünen</th></tr> <tr><td>A</td><td>300</td><td>0.4</td><td>NaOH</td></tr> <tr><td>B</td><td>200</td><td>0.6</td><td>NaOH</td></tr> </table> Sude, bu iki çözeltinin karışımından elde edilecek nihai çözeltinin molaritesini varsayım kurma yöntemiyle hesaplıyor. Optimum karışım analizi sonucu hangi molarite elde edilir?
Doğru cevap: C
Çözüm: DETAYLI AÇIKLAMA: Karışım problemlerinde toplam mol sayısı korunur. Çözelti A'dan mol: 0.3 L × 0.4 M = 0.12 mol NaOH. Çözelti B'den mol: 0.2 L × 0.6 M = 0.12 mol NaOH. Toplam mol: 0.12 + 0.12 = 0.24 mol. Toplam hacim: 300 + 200 = 500 mL = 0.5 L. Nihai molarite: 0.24 mol / 0.5 L = 0.48 M. SONUÇ: İki çözeltinin karışımından 0.48 M'lık NaOH çözeltisi elde edilir. Cevap: $1C - 7Zor
Gençlik merkezinde Lara, farklı çözücülerdeki çözünürlük davranışlarını araştırıyor. A sisteminde polar bir madde olan etanol-su karışımında (1:1 hacim oranı) 50 g iyot çözmeye çalışıyor. B sisteminde ise aynı miktarda iyodu saf karbontetraklorürde çözmeye çalışıyor. Her iki deneyde de 25°C sabit sıcaklık korunuyor ve çözeltiler 30 dakika karıştırılıyor. <table> <tr><th>Sistem</th><th>Çözücü</th><th>Çözünen Miktar (g)</th><th>Çözelti Rengi</th></tr> <tr><td>A</td><td>Etanol-Su</td><td>12 g</td><td>Kahverengi</td></tr> <tr><td>B</td><td>CCl₄</td><td>45 g</td><td>Mor</td></tr> </table> Buna göre, iyotun farklı çözücülerdeki çözünürlük davranışının temel nedeni nedir?
Doğru cevap: C
Çözüm: DETAYLLI AÇIKLAMA: İyot (I₂) apolar bir moleküldür. "Benzer benzeri çözer" kuralına göre, apolar çözücülerde (CCl₄) daha iyi çözünür. Etanol-su karışımı polar özellik gösterdiği için iyotla zayıf etkileşim kurar. CCl₄'de iyot molekülleri van der Waals kuvvetleriyle etkileşime girer ve yüksek çözünürlük gösterir. Renk farkı da farklı çözücü ortamlarındaki moleküler etkileşimleri yansıtır. SONUÇ: Çözücü ve çözünen maddenin polarite uyumluluğu çözünürlüğü belirler. Cevap: B --- - 8Orta
İrem'in hazırladığı %20'lik 200 g şeker çözeltisine 50 g su eklendiğinde yeni çözeltinin kütlece yüzde derişimi kaç olur?
Doğru cevap: C
Çözüm: ANALIZ: Başlangıçta 40 g şeker vardır. Su eklenmesi seyreltme yapar. SONUÇ: Yeni derişim = (40/250)×100 = 16 Cevap: C - 9Zor
Umut, eğitim merkezinde çözeltilerin elektriksel iletkenliklerini ölçerek çözünürlük analizleri yapıyor. Saf suda çok az çözünen BaSO₄'ün iletkenlik değerini ölçtüğünde beklenenden yüksek bir değer elde ediyor. Bu durumu açıklamak için çeşitli varsayımlar kuruyor: çözeltideki iyon konsantrasyonları, hidroliz reaksiyonları ve çözücü saflığı faktörlerini değerlendiriyor. Daha sonra aynı deneyi farklı sıcaklıklarda tekrarlayınca iletkenliğin sıcaklıkla arttığını gözlemliyor. Sistemdeki beklenmeyen yüksek iletkenlik değerinin çok faktörlü bir analiz gerektirdiğini fark ediyor. <table> <tr><th>Sıcaklık (°C)</th><th>İletkenlik (μS/cm)</th><th>Beklenen (μS/cm)</th></tr> <tr><td>25</td><td>4,2</td><td>2,1</td></tr> <tr><td>40</td><td>6,8</td><td>3,2</td></tr> <tr><td>60</td><td>9,5</td><td>4,8</td></tr> </table> Buna göre, beklenenden yüksek iletkenlik değerinin ana faktörü hangisidir?
Doğru cevap: B
Çözüm: DETAYLI AÇIKLAMA: BaSO₄ çözündüğünde Ba²⁺ ve SO₄²⁻ iyonları oluşur. SO₄²⁻ + H₂O ⇌ HSO₄⁻ + OH⁻ hidroliz reaksiyonu ek iyonlar üretir. Ba²⁺ de zayıf hidroliz gösterebilir. Bu ek iyonlar toplam iletkenliği artırır. Sıcaklık artışı hem çözünürlüğü hem hidroliz derecesini artırır. SONUÇ: Hidroliz reaksiyonları beklenen değerden yüksek iletkenlik sağlar. Cevap: $1B - 10Orta
Ece, pH hassasiyeti olan bir bitkinin sulama suyuna çinko sülfat eklemek istiyor. Çinko sülfatın suda iyonlaşma denklemi: ZnSO₄ → Zn²⁺ + SO₄²⁻ Hangi seçenek çözeltideki Zn²⁺ derişimini artırır?
Doğru cevap: B
Çözüm: ANALIZ: Ortak iyon etkisi ve Le Chatelier prensibi. SONUÇ: HCl eklemek SO₄²⁻ ile etkileşmez, Zn²⁺ derişimini etkilemez. Cevap: $1B - 11Orta
Eczanede stajyer eczacı Gökçe, 25°C'de 100 g suda maksimum 36 g çözünebilen bir ilacın doygun çözeltisini hazırlamak istiyor. Elindeki çözelti 200 g su içeriyor ve içinde 54 g ilaç çözünmüş durumda. Buna göre çözeltinin doygunluk durumu için; I. Doymamış çözeltidir II. 18 g daha ilaç çözünebilir III. Çözelti derişimi %27'dir yargılarından hangileri doğrudur?
Doğru cevap: C
Çözüm: ANALIZ: 200 g suda 72 g ilaç çözünebilir. 54 g çözünmüş durumda olduğundan 18 g daha çözünebilir. SONUÇ: Doymamış çözeltidir ve 18 g daha ilaç çözünebilir. - 12Zor
Teknoloji girişimcisi Başak, internet kafesinde yeni bir proje için çözünürlük verilerini analiz ediyor. Elindeki tabloda farklı sıcaklıklarda tuz çözünürlük değerleri var: <table> <tr><th>Sıcaklık (°C)</th><th>NaCl (g/100g su)</th><th>KNO₃ (g/100g su)</th><th>CaSO₄ (g/100g su)</th></tr> <tr><td>0</td><td>35.7</td><td>13.3</td><td>0.24</td></tr> <tr><td>50</td><td>37.0</td><td>85.5</td><td>0.21</td></tr> <tr><td>100</td><td>39.8</td><td>246</td><td>0.16</td></tr> </table> Başak, 25°C'de 200 g suda maksimum KNO₃ çözmek istiyor. Lineer interpolasyon kullanarak hesaplama yapıyor. Bu koşullarda çözünebilecek maksimum KNO₃ miktarı ve çözelti türü analizi için kritik bilgi parçası nedir?
Doğru cevap: A
Çözüm: DETAYLI AÇIKLAMA: 25°C için KNO₃ çözünürlüğü interpolasyon ile: (13.3 + 85.5)/2 = 49.25 g/100g su. 200 g su için: 49.25 × 2 = 98.5 ≈ 98 g. Bu miktar tam çözünürlük sınırında olduğu için doymuş çözelti oluşur. SONUÇ: Maksimum çözünebilir miktar 98 g'dır ve sistem doymuş çözelti dengesindedir. Cevap: A --- - 13Orta
Bilim insanı Ceren, banka şubesindeki su arıtma sistemini incelerken suyun sertliğini gidermek için bir çözelti hazırlamak istiyor. 25°C'de 100 g suda CaCO₃'ün çözünürlüğü 0.0014 g'dır. Ceren sistemde 2.5 L su kullanıldığını görüyor. Bu durumda maksimum çözünebilecek CaCO₃ miktarı kaç gramdır? (d(su)=1 g/mL)
Doğru cevap: B
Çözüm: ANALIZ: 2.5 L = 2500 mL = 2500 g su. Her 100 g suda 0.0014 g çözünür. SONUÇ: (2500×0.0014)/100 = 0.035 g - 14Kolay
Araştırma kampında veri uzmanı Cem, sıvı çözeltilerin çözünürlüğü üzerine çalışırken, çözeltinin basıncının artmasıyla çözünürlüğünün azaldığını gözlemliyor. Arkadaşları da benzer durumları yaşadıklarını söylüyor. Buna göre, basınç artışının çözünürlüğü azaltmasının temel nedeni hangisidir?
Doğru cevap: B
Çözüm: SEBEP: Basınç artışı, çözünen madde moleküllerinin hareketliliğini azaltır. SONUÇ: Çözünürlük azalır. Cevap: B - 15Kolay
<table> <tr><th>Mühendis Elif, ticaret merkezindeki ofisinde çalışırken, bir müşterinin getirdiği sıvı çözeltinin çözünürlüğü ile ilgili sorun yaşadığını fark ediyor. Müşteri, çözeltinin çok yoğun olduğunu ve bazı katı parçacıkların çözünmediğini belirtiyor.</th></tr> <tr><td>Beklenen sonuç ne olur?</td></tr> </table>
Doğru cevap: E
Çözüm: SEBEP: Çözeltinin yoğunluğu fazla olduğu için, çözünürlük sınırına ulaşılmış ve katı parçacıklar çözünmemiştir. Cevap: Çözeltinin seyreltilmesi, çözünürlük sınırını artırarak katı parçacıkların çözünmesini sağlayacaktır.
Sıvı Çözeltiler ve Çözünürlük konusundan sınırsız soru çöz
Bu testteki sorular bitti mi? SınavUP yapay zekası bu konudan sana özel, sürekli yeni sorular üretir. PDF indirmeden, cevap anahtarı aramadan.
Sıvı Çözeltiler ve Çözünürlük testleri
AYT Kimya diğer konular
Bunlar da işine yarar
- Net Hesaplama — testteki doğru-yanlışından netini hesapla
- YKS Puan Hesaplama — netlerinden puan ve sıralama hesapla
- YKS Tercih Sihirbazı — puanına göre bölüm önerisi