TYT Kimya Asit, Baz ve Tuz Test 2 Test Çöz
Bu, Asit, Baz ve Tuz konusunun 2. testidir; önceki testlerden farklı sorular içerir. Asit, Baz ve Tuz, TYT Kimya dersinin alt konularından biridir. SınavUP'ta bu konudan sınırsız çözümlü soru bulunuyor; soruların yaklaşık %40'i orta, %40'i zor seviyede. Aşağıdaki testte Asit, Baz ve Tuz konusundan seçilmiş sorular yer alıyor. Her sorunun doğru cevabını ve adım adım çözümünü soruyu işaretledikten hemen sonra görebilirsin — cevap anahtarı aramana veya PDF indirmene gerek yok. Test bittiğinde yapay zeka bu konudan sana özel yeni sorular üretmeye devam eder. TYT Kimya dersinde toplam 10 konu bulunuyor.
- 1Kolay
Aşağıdaki tuzlardan hangisi sulu çözeltide bazik özellik gösterir?
Doğru cevap: C
Çözüm: Na₂CO₃ güçlü bazdan (NaOH) ve zayıf asitten (H₂CO₃) oluşan tuzdur. CO₃²⁻ iyonu hidrolize uğrayarak OH⁻ iyonu oluşturur: CO₃²⁻ + H₂O → HCO₃⁻ + OH⁻ - 2Zor
Protein saflaştırmada izoelektrik çöktürme yöntemi kullanılır. Bir proteinin izoelektrik noktası pH = 5,2'dir. Bu proteinin net yükü pH = 3,0'da nasıldır?
Doğru cevap: A
Çözüm: İzoelektrik nokta (pI) proteinin net yükünün sıfır olduğu pH'tır. pH < pI olduğunda ortam asidiktir ve proteinin amino grupları protonlanır (-NH₃⁺), karboksil grupları protonlu kalır (-COOH). Net yük pozitif olur. - 3Zor
Bir analitik kimya laboratuvarında, bilinmeyen derişimdeki HCl çözeltisi 0,1 M NaOH çözeltisi ile titre ediliyor. 25 mL HCl çözeltisini nötralleştirmek için 20 mL NaOH çözeltisi gerekiyor. Titrasyon sonunda oluşan çözeltide hangi tuz bulunur ve bu tuzun sulu çözeltisinin pH değeri nasıldır?
Doğru cevap: A
Çözüm: HCl + NaOH → NaCl + H₂O Titrasyon sonunda NaCl tuzu oluşur. NaCl, güçlü asit (HCl) ile güçlü bazın (NaOH) oluşturduğu tuz olduğu için hidroliz geçirmez ve çözeltinin pH değeri 7'dir (nötr). - 4Orta
Bira üretiminde maya fermentasyonu sırasında pH kontrolü yapılır. Fermentasyon başlangıcında wort'un pH'ı 5,2'den 4,8'e düşüyor. Bu süreçte [H⁺] derişimi kaç kat artmıştır? (antilog 0,4 = 2,5 alınız)
Doğru cevap: C
Çözüm: İlk durum: pH = 5,2 → [H⁺] = 10⁻⁵'² M Son durum: pH = 4,8 → [H⁺] = 10⁻⁴'⁸ M Artış oranı = 10⁻⁴'⁸/10⁻⁵'² = 10⁵'²⁻⁴'⁸ = 10⁰'⁴ = antilog(0,4) = 2,5 kat - 5Zor
Bir eczacı, mide asitliği için antasit tablet formülü geliştiriyor. Aktif madde olarak Mg(OH)₂ kullanılacak ve 1 tablet 0,5 g Mg(OH)₂ içerecek. Bir tablet tam olarak kaç mL 0,1 M HCl çözeltisini nötralleştirebilir? (Mg: 24, O: 16, H: 1 g/mol)
Doğru cevap: B
Çözüm: Mg(OH)₂ + 2HCl → MgCl₂ + 2H₂O Mg(OH)₂ mol kütlesi = 24 + 2(16+1) = 58 g/mol Mg(OH)₂ mol sayısı = 0,5/58 = 0,00862 mol Tepkimeye göre 1 mol Mg(OH)₂, 2 mol HCl ile tepkir Gerekli HCl mol = 0,00862 × 2 = 0,01724 mol Hacim = mol/M = 0,01724/0,1 = 0,1724 L = 172,4 mL ≈ 172 mL - 6Kolay
Aşağıdakilerden hangisi asidik tuzun örneğidir?
Doğru cevap: C
Çözüm: NaHSO₄ (sodyum hidrojen sülfat) asidik tuzdur çünkü hâlâ iyonlaşabilir proton içerir: NaHSO₄ → Na⁺ + HSO₄⁻ HSO₄⁻ → H⁺ + SO₄²⁻ Bu nedenle çözeltisi asidik özellik gösterir. - 7Kolay
Evde kullanılan temizlik maddeleri ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?
Doğru cevap: C
Çözüm: Kireç çözücülerde HCl (hidroklorik asit) bulunur ve asidiktir. Sirke (CH₃COOH) asidik, amonyak (NH₃) bazik, tuz (NaCl) nötr, karbonat (Na₂CO₃) baziktir. - 8Zor
Çok katmanlı seramik kapasitörlerde (MLCC) dielektrik malzemenin sentezi pH-kritiktir. BaTiO₃ sol-gel sentezinde: - Ba²⁺ çökelmesi pH > 12 - Ti⁴⁺ hidrolizi pH > 2 - Homojen gel oluşumu pH 8-10 0,1 M Ba(OH)₂ ve 0,1 M TiCl₄ çözeltileri 1:1 hacim oranında karıştırılıyor. Karışımın başlangıç pH'ı yaklaşık kaçtır? (TiCl₄ + 4H₂O → Ti(OH)₄ + 4HCl tepkimesi olur) (log 2 = 0,3 alınız)
Doğru cevap: B
Çözüm: Ba(OH)₂ → Ba²⁺ + 2OH⁻ (0,05 M → 0,1 M OH⁻) TiCl₄ + 4H₂O → Ti(OH)₄ + 4HCl (0,05 M → 0,2 M HCl) Nötrleşme: H⁺ + OH⁻ → H₂O H⁺ mol = 0,2 mol, OH⁻ mol = 0,1 mol Artan H⁺ = 0,2 - 0,1 = 0,1 M pH = -log(0,1) = 1,0 - 9Zor
Bir tampon çözelti sisteminde 0,1 M CH₃COOH ve 0,1 M CH₃COONa bulunmaktadır. Bu tampon çözeltiye az miktarda güçlü asit eklendiğinde pH değişimini minimize eden tepkime aşağıdakilerden hangisidir? (CH₃COOH için Ka = 1,8×10⁻⁵)
Doğru cevap: B
Çözüm: Tampon çözeltiye güçlü asit (H⁺) eklendiğinde, çözeltideki asetat iyonu (CH₃COO⁻) protonları yakalar: CH₃COO⁻ + H⁺ → CH₃COOH Bu tepkime fazla H⁺ iyonlarını nötralize ederek pH'ın çok fazla düşmesini engeller. - 10Orta
Sulu çözeltide hangi tuz hidroliz tepkimesi sonucu asidik ortam oluşturur?
Doğru cevap: C
Çözüm: CuSO₄ tuzu, zayıf baz Cu(OH)₂ ile güçlü asit H₂SO₄'ün tuzudur. Cu²⁺ + 2H₂O ⇌ Cu(OH)₂ + 2H⁺ Cu²⁺ iyonu hidroliz yaparak H⁺ iyonu oluşturur, bu nedenle çözelti asidik olur. - 11Zor
Elektroliz esnasında elektrolit çözeltinin pH'ı değişir. NaCl çözeltisinin elektrolizinde: Anot: 2Cl⁻ → Cl₂ + 2e⁻ Katot: 2H₂O + 2e⁻ → H₂ + 2OH⁻ Elektroliz sonrası çözelti hangi özelliği gösterir?
Doğru cevap: B
Çözüm: Katotta su indirgenirken OH⁻ iyonları oluşur: 2H₂O + 2e⁻ → H₂ + 2OH⁻ Anotta Cl⁻ iyonları yükseltgenir: 2Cl⁻ → Cl₂ + 2e⁻ Çözeltide OH⁻ birikir, [OH⁻] > [H⁺] olur, çözelti bazik özellik gösterir. - 12Zor
Gelişmiş bir analitik kimya uygulamasında, çok zayıf bir organik asidin (HA) Ka değeri belirleniyor. 0,05 M HA çözeltisinin elektriksel iletkenliği ölçülerek iyonlaşma derecesi α = 0,02 olarak bulunuyor. Bu verilere göre HA'nın asitlik sabiti (Ka) değeri kaçtır?
Doğru cevap: B
Çözüm: HA ⇌ H⁺ + A⁻ α = 0,02, C = 0,05 M [H⁺] = [A⁻] = α × C = 0,02 × 0,05 = 0,001 M [HA] = C(1-α) = 0,05(1-0,02) = 0,05 × 0,98 = 0,049 M Ka = [H⁺][A⁻]/[HA] = (0,001)(0,001)/(0,049) = 10⁻⁶/0,049 = 2,04×10⁻⁵ - 13Zor
Piridinin (C₅H₅N) sulu çözeltisindeki davranışı inceleniyor. C₅H₅N + H₂O ⇌ C₅H₅NH⁺ + OH⁻ 0,05 M C₅H₅N çözeltisinin pH değeri 9,12'dir. Bu bilgiye göre piridinin bazlık sabiti (Kb) değeri kaçtır? (antilog 0,88 = 7,6 alınız)
Doğru cevap: B
Çözüm: pH = 9,12, pOH = 14 - 9,12 = 4,88 [OH⁻] = 10⁻⁴'⁸⁸ = 10⁻⁵ × 10⁰'¹² = 10⁻⁵ × 1,32 = 1,32×10⁻⁵ M α = [OH⁻]/C = 1,32×10⁻⁵/0,05 = 2,64×10⁻⁴ Kb = α²×C = (2,64×10⁻⁴)²×0,05 = 3,5×10⁻⁹ Hesap kontrolü: pOH = 4,88, [OH⁻] = 1,32×10⁻⁵ Kb ≈ 1,6×10⁻⁹ - 14Zor
Nanoteknolojiyle üretilen pH-duyarlı ilaç kapsülleri geliştirilirken, polimer yapısının optimize edilmesi gerekiyor. Kapsül, mide ortamında (pH = 1,5) çözülmemeli, ince bağırsakta (pH = 8,5) çözülmelidir. Polimerde bulunan zayıf asit gruplarının pKa değeri hangi aralıkta olmalıdır ki bu geçiş optimum şekilde gerçekleşsin? En etkili geçiş, pKa ± 1 aralığında gerçekleşir.
Doğru cevap: C
Çözüm: Optimum geçiş için pKa değeri, 1,5 ile 8,5 arasında ve tercihen orta bölgede olmalıdır. En iyi geçiş performansı için pKa ≈ 6 olmalı (5,0 - 7,0 aralığı). Bu durumda: - pH = 1,5'te (< pKa-1) polimer protonlanmış (nötr) formda - pH = 8,5'te (> pKa+1) polimer deprotonlanmış (yüklü) formda olur Bu da çözünürlük farkı yaratır. - 15Zor
Bir kimya labortuvarında yapılan deneyimde, çok zayıf bir asit olan H₂CO₃'ün iki basamaklı iyonlaşması inceleniyor: H₂CO₃ ⇌ H⁺ + HCO₃⁻ Ka1 = 4,3×10⁻⁷ HCO₃⁻ ⇌ H⁺ + CO₃²⁻ Ka2 = 5,6×10⁻¹¹ 0,1 M H₂CO₃ çözeltisinin pH değeri yaklaşık olarak kaçtır? (İkinci basamak iyonlaşmasının ihmal edilebileceği kabul edilsin) (√4,3 ≈ 2,1 alınız)
Doğru cevap: C
Çözüm: İkinci basamak ihmal edildiği için sadece birinci basamak iyonlaşması dikkate alınır: Ka1 = [H⁺][HCO₃⁻]/[H₂CO₃] = α²×C/(1-α) ≈ α²×C 4,3×10⁻⁷ = α²×0,1 α = √(4,3×10⁻⁶) = 2,1×10⁻³ [H⁺] = α×C = 2,1×10⁻³×0,1 = 2,1×10⁻⁴ M pH = -log(2,1×10⁻⁴) ≈ 4,0
Asit, Baz ve Tuz konusundan sınırsız soru çöz
Bu testteki sorular bitti mi? SınavUP yapay zekası bu konudan sana özel, sürekli yeni sorular üretir. PDF indirmeden, cevap anahtarı aramadan.
TYT Kimya diğer konular
Bunlar da işine yarar
- Net Hesaplama — testteki doğru-yanlışından netini hesapla
- YKS Puan Hesaplama — netlerinden puan ve sıralama hesapla
- YKS Tercih Sihirbazı — puanına göre bölüm önerisi