AYT Kimya Çözünürlük Dengesi Test 4 Test Çöz
Bu, Çözünürlük Dengesi konusunun 4. testidir; önceki testlerden farklı sorular içerir. Çözünürlük Dengesi, AYT Kimya dersinin alt konularından biridir. SınavUP'ta bu konudan sınırsız çözümlü soru bulunuyor; soruların yaklaşık %40'i orta, %40'i zor seviyede. Aşağıdaki testte Çözünürlük Dengesi konusundan seçilmiş sorular yer alıyor. Her sorunun doğru cevabını ve adım adım çözümünü soruyu işaretledikten hemen sonra görebilirsin — cevap anahtarı aramana veya PDF indirmene gerek yok. Test bittiğinde yapay zeka bu konudan sana özel yeni sorular üretmeye devam eder. AYT Kimya dersinde toplam 11 konu bulunuyor.
- 1Orta
Ece, 25°C'de doygun BaSO₄ çözeltisine EDTA ekliyor. Başlangıçta çözünmeyen BaSO₄'ın tamamen çözündüğünü gözlemliyor. Bu durumun ana sebebi nedir?
Doğru cevap: A
Çözüm: ANALIZ: EDTA, Ba²⁺ iyonları ile kararlı kompleks oluşturarak dengeyi çözünme yönüne kaydırır. SONUÇ: BaSO₄ tamamen çözünür. - 2Kolay
Yazılım ofisindeki veri uzmanı Cem, Çözünürlük Dengesi Kavram 1, Kavram 2 ve Kavram 3'ün etkileşimini inceliyor. Bu üç kavramın birleşiminden ortaya çıkan yeni durumun temel belirleyicisi nedir?
Doğru cevap: E
Çözüm: SEBEP: Çözünürlük dengesi, çözünen madde ve çözücü arasındaki etkileşimi ifade eden çözünürlük sabiti ile belirlenir. Dolayısıyla, bu üç kavramın birleşiminde de çözünürlük sabiti temel belirleyici faktördür. SONUÇ: Çözünürlük sabiti, çözünürlük dengesini tanımlayan en önemli parametredir. - 3Kolay
<table> <tr><th>Rehabilitasyon Merkezi'nde Çözünürlük Dengesi Sorunu</th></tr> <tr><td>Tasarımcı Zeynep, rehabilitasyon merkezindeki yeni bir proje için çeşitli kimyasal çözeltiler kullanmak zorunda. Ancak, bazı çözeltilerin çözünürlüğü ile ilgili sorunlar yaşıyor. Örneğin, bir ilaç çözeltisinin çözünürlüğü çok düşük, bu da ilacın etkisini azaltıyor. Diğer bir çözeltide ise aşırı çözünürlük nedeniyle istenmeyen kristaller oluşuyor. Zeynep, bu sorunları çözmek için çözünürlük dengesini anlamak zorunda.</td></tr> </table> Buna göre, çözünürlük dengesini etkileyen en kritik parametre nedir?
Doğru cevap: A
Çözüm: SEBEP: Sıcaklık, çözünürlük dengesini etkileyen en önemli parametredir. Sıcaklık arttıkça, çözünürlük genellikle artar. Bu nedenle, Zeynep'in karşılaştığı sorunların çözümü için sıcaklığı ayarlamak kritik olacaktır. Cevap: A - 4Orta
Araştırma görevlisi Burak, çevre kulübünde atık suların arıtılması projesi kapsamında AgCl'nin çözünürlüğünü inceliyor. 25°C'de saf suda AgCl'nin çözünürlük çarpımı (Kçç) = 1,8x10-10'dur. <table> <tr><th>Çözelti</th><th>[Ag+] (M)</th><th>[Cl-] (M)</th></tr> <tr><td>A</td><td>1x10-5</td><td>2x10-5</td></tr> <tr><td>B</td><td>3x10-5</td><td>5x10-6</td></tr> </table> Buna göre hangi çözeltide çökelme gözlenir?
Doğru cevap: C
Çözüm: ANALIZ: Q=[Ag+][Cl-] değerleri hesaplanıp Kçç ile karşılaştırılmalı. A için: 2x10-10, B için: 1,5x10-10. Her iki değer de Kçç'den büyük. SONUÇ: Her iki çözeltide çökelme olur. Cevap: C - 5Orta
İrem, laboratuvarda AgCl çözeltisinin doygunluk noktasını belirlemeye çalışıyor. 25°C'de hazırladığı doygun AgCl çözeltisine aşağıdaki değişikliklerden hangisi uygulanırsa çökelme gözlenir?
Doğru cevap: C
Çözüm: ANALIZ: Ortak iyon (Cl⁻) eklenmesi çözünürlüğü azaltır. SONUÇ: Doygunluk aşılır ve çökelme gerçekleşir. - 6Orta
Ceren, tarihi gümüş sikkelerin temizlenmesi için AgCl çözünürlüğünü inceliyor. 25°C'de saf sudaki çözünürlüğü 1,0x10-5 mol/L olan AgCl'nin Kçç değeri kaçtır?
Doğru cevap: A
Çözüm: ANALIZ: s=1,0x10-5 ise Kçç=s2 SONUÇ: Kçç=(1,0x10-5)2=1,0x10-10 - 7Orta
Tarım işletmesinde çalışan laboratuvar teknisyeni İrem, gübre üretiminde kullanılacak potasyum nitrat tuzunun çözünürlüğünü inceliyor. Elindeki veriler: <table> <tr><th>Sıcaklık (°C)</th><th>Çözünürlük (g/100g su)</th></tr> <tr><td>20</td><td>31.6</td></tr> <tr><td>40</td><td>63.9</td></tr> </table> 40°C'de hazırladığı doygun çözeltiyi 20°C'ye soğuttuğunda, kristallenme gözlemliyor. Buna göre, 40°C'de hazırlanan 200g doygun çözeltiden kaç gram kristal çöker?
Doğru cevap: D
Çözüm: ANALIZ: 40°C'de çözünen tuz miktarı 20°C'de çözünemez ve kristallenir. SONUÇ: 64.6g kristal çöker. - 8Kolay
Güvenlik şirketi tasarımcısı Zeynep, yeni geliştirdiği bir alarm sisteminin çözünürlük dengesini test ediyor. Sistemin normal çalışma basıncında çözünürlüğü 0,5 mg/L iken, basınç 2 kat artınca çözünürlüğün 1,0 mg/L'ye yükseldiğini gözlemliyor. Buna göre, basınç artışının çözünürlük dengesine etkisinin temel nedeni nedir?
Doğru cevap: A
Çözüm: SEBEP: Basınç artışı, çözünen madde miktarını artırır. SONUÇ: Artan çözünen madde miktarı, çözünürlüğün yükselmesine neden olur. Cevap: A - 9Kolay
<table> <tr><th>Grafik Tasarımcısı Oğuz'un Çözünürlük Dengesi Deneyimi</th></tr> <tr><td>Oğuz, kültür merkezindeki ofisinde çalışırken, baskı makinelerinin sık sık tıkanmasından şikâyet eden diğer çalışanlarla konuşuyor. Araştırma yaparak, bu sorunun çözünürlük dengesindeki değişikliklerden kaynaklanabileceğini fark ediyor. Makinelerin kullandığı mürekkep ve çözücülerin oranlarını kontrol etmeye başlıyor.</td></tr> </table> Hangi faktör en belirleyicidir?
Doğru cevap: E
Çözüm: SEBEP: Çözünen madde türü, çözünürlük dengesini etkileyen en önemli faktördür. Farklı türdeki çözünen maddeler, çözücüyle farklı etkileşimler gösterir ve çözünürlük dengesini değiştirir. Cevap: E - 10Zor
Sude'nin yatırım yaptığı laboratuvarda, araştırmacılar Mg(OH)₂'nin çözünürlük dengesini inceliyorlar. 25°C'de saf suda Mg(OH)₂ çözünürlüğü ölçülürken, pH'ı 12 olan NaOH çözeltisinde aynı deneyi tekrarlıyorlar. Mikroskop altında kristal yapıları gözlemleyen Sude, bazik ortamda çökelme miktarının arttığını fark ediyor. Test sonuçları beklenmedik şekilde, yüksek pH'da Mg(OH)₂ çözünürlüğünün saf suya göre 100 kat azaldığını gösteriyor. Araştırmacılar bu durumu analiz ederken, Mg(OH)₂ ⇌ Mg²⁺ + 2OH⁻ dengesinde OH⁻ konsantrasyonunun kritik rol oynadığını tespit ediyorlar. <table> <tr><th>Ortam</th><th>pH</th><th>Çözünürlük Oranı</th></tr> <tr><td>Saf su</td><td>~10</td><td>1</td></tr> <tr><td>NaOH çözeltisi</td><td>12</td><td>0,01</td></tr> </table> Buna göre, yüksek pH'da Mg(OH)₂ çözünürlüğünün dramatik azalmasının temel sebebi nedir?
Doğru cevap: C
Çözüm: DETAYLI AÇIKLAMA: Mg(OH)₂ çözünürlük dengesi Mg(OH)₂(k) ⇌ Mg²⁺(suda) + 2OH⁻(suda) şeklindedir. NaOH eklenmesiyle çözeltideki OH⁻ konsantrasyonu önemli ölçüde artar (pH=12). Le Chatelier ilkesine göre, ortak iyon olan OH⁻ konsantrasyonundaki artış dengeyi sola kaydırır. Bu durum Mg²⁺ konsantrasyonunun azalmasına ve Mg(OH)₂ çözünürlüğünün düşmesine neden olur. pH farkı (10'dan 12'ye) OH⁻ konsantrasyonunu 100 kat artırır. SONUÇ: Ortak iyon etkisi, özellikle çok değerlikli hidroksit bileşiklerinde çözünürlüğü dramatik şekilde azaltır. Cevap: B --- - 11Zor
Sağlık ocağında melek yatırımcı Sude, farklı konsantrasyonlarda Ca²⁺ ve F⁻ iyonları içeren üç farklı su örneğini analiz ediyor. Örnek 1'de [Ca²⁺] = 1×10⁻³ M, [F⁻] = 2×10⁻⁴ M; Örnek 2'de [Ca²⁺] = 5×10⁻⁴ M, [F⁻] = 4×10⁻⁴ M; Örnek 3'te [Ca²⁺] = 2×10⁻⁴ M, [F⁻] = 6×10⁻⁴ M bulunuyor. CaF₂'nin Ksp değeri 4×10⁻¹¹'dir. Sude'nin değerlendirmesine göre, iyon çarpımı (Q), çözünürlük çarpımı (Ksp) ve çökelme dengesi kavramları arasındaki ilişki bu örneklerde nasıl yorumlanmalıdır?
Doğru cevap: D
Çözüm: DETAYLI AÇIKLAMA: İyon çarpımı Q = [Ca²⁺][F⁻]² hesaplanır. Örnek 1: Q₁ = (1×10⁻³)(2×10⁻⁴)² = 4×10⁻¹¹ = Ksp (denge), Örnek 2: Q₂ = (5×10⁻⁴)(4×10⁻⁴)² = 8×10⁻¹¹ > Ksp (çökelme), Örnek 3: Q₃ = (2×10⁻⁴)(6×10⁻⁴)² = 7.2×10⁻¹¹ > Ksp (çökelme). Düzeltme: Örnek 1'de tam denge, Örnek 2 ve 3'te çökelme olur. Ancak sorunun mantığına göre Örnek 3'ün hesabı: Q₃ = (2×10⁻⁴)(6×10⁻⁴)² = 7.2×10⁻¹¹ > Ksp. Aslında tüm örneklerde Q ≥ Ksp. SONUÇ: Q = Ksp'de denge, Q > Ksp'de çökelme, Q < Ksp'de çözünme gerçekleşir. Cevap: $1D - 12Zor
Berkay, öğrencilere kompleks çözünürlük dengesi örneği hazırlıyor. Mg(OH)₂ çökeltisinin pH'ya bağlı çözünürlük değişimini araştırıyor. Mg(OH)₂ için Ksp = 1,2×10⁻¹¹ olan sistemde, farklı pH değerlerinde çözünürlük hesaplamaları yapıyor. pH = 9,0 olan ortamda Mg(OH)₂'nin çözünürlüğünü belirlemek istiyor. Su iyonizasyon sabiti Kw = 1×10⁻¹⁴ olduğuna göre, araştırmacı yaklaşımıyla değerlendirme yaparak optimal çözüm yolu hangisidir?
Doğru cevap: D
Çözüm: DETAYLI AÇIKLAMA: pH = 9 → pOH = 14-9 = 5 → [OH⁻] = 1×10⁻⁵ M. Mg(OH)₂ ⇌ Mg²⁺ + 2OH⁻ için Ksp = [Mg²⁺][OH⁻]² = 1,2×10⁻¹¹. [Mg²⁺] = Ksp/[OH⁻]² = 1,2×10⁻¹¹/(1×10⁻⁵)² = 1,2×10⁻¹ mol/L. SONUÇ: Yüksek pH'da OH⁻ konsantrasyonu çözünürlüğü önemli ölçüde artırır. Cevap: C --- - 13Orta
Profesör Tolga'nın incelediği bir sistemde, 25°C'de Fe(OH)3'ün Kçç değeri 4,0x10-38'dir. pH = 8 olan çözeltide demir(III) hidroksit çökmeye başladığında [Fe+3] değeri kaç M'dır?
Doğru cevap: A
Çözüm: ANALIZ: pH'dan [OH-] bulunur. Kçç = [Fe+3][OH-]3 denkleminden [Fe+3] hesaplanır. SONUÇ: [Fe+3] = 4,0x10-14 M - 14Zor
Dr. Ata, muayenehanesinde osteoporoz hastalarına kalsiyum fosfat takviyesi önerirken, bir hastanın kan tahlilinde beklenmedik bulgularla karşılaşıyor. Hasta düzenli Ca₃(PO₄)₂ takviyesi almasına rağmen kemik yoğunluğu artmıyor. Kan analizinde pH 7,2 (normal 7,4), fosfat konsantrasyonu 0,8 mM (normal 1,0 mM) ölçülüyor. Hasta aynı zamanda antasit kullanıyor ve Mg²⁺ seviyesi 1,5 mM (normal 0,9 mM). Normal şartlarda kalsiyum fosfat çözünürlüğü pH'a bağlı olarak değişirken, bu durumda çözünürlük beklenenden yüksek çıkıyor. Hasta günlük 2g Ca₃(PO₄)₂ alıyor (Mr = 310 g/mol), ancak kemik dokusunda birikim gözlenmiyor. Ca₃(PO₄)₂ için Ksp = 1,2×10⁻²⁶ olduğuna göre, kemik dokusunda kalsiyum birikiminin engellenmesinin temel sebebi nedir?
Doğru cevap: A
Çözüm: DETAYLI AÇIKLAMA: pH 7,2'de H₃PO₄ ⇌ H₂PO₄⁻ ⇌ HPO₄²⁻ ⇌ PO₄³⁻ dengesi asidik tarafa kayıyor. PO₄³⁻ konsantrasyonu azalarak H₂PO₄⁻ ve HPO₄²⁻ formları artıyor. Bu durum Ca₃(PO₄)₂ çözünürlüğünü artırıyor çünkü serbest PO₄³⁻ azalıyor. SONUÇ: Asidik pH fosfat iyonlarını protonate ederek çökelme için gerekli PO₄³⁻ konsantrasyonunu düşürüyor, kemik birikimi engelleniyor. Cevap: A --- - 15Kolay
Bilişim uzmanı Nisa, sağlık merkezindeki çözünürlük dengesini inceliyor. Sıcaklık artışının çözünürlüğe etkisini karşılaştırıyor: <table> <tr> <th>Durum A</th> <th>Durum B</th> </tr> <tr> <td>Sıcaklık 20°C</td> <td>Sıcaklık 40°C</td> </tr> <tr> <td>Çözünürlük 5 g/L</td> <td>Çözünürlük 10 g/L</td> </tr> </table> Buna göre, hangi durum daha avantajlıdır?
Doğru cevap: B
Çözüm: SEBEP: Sıcaklık artışı çözünürlüğü artırır. Durum B'de sıcaklık daha yüksek olduğundan, çözünürlük de daha fazladır. Cevap: B
Çözünürlük Dengesi konusundan sınırsız soru çöz
Bu testteki sorular bitti mi? SınavUP yapay zekası bu konudan sana özel, sürekli yeni sorular üretir. PDF indirmeden, cevap anahtarı aramadan.
Çözünürlük Dengesi testleri
AYT Kimya diğer konular
Bunlar da işine yarar
- Net Hesaplama — testteki doğru-yanlışından netini hesapla
- YKS Puan Hesaplama — netlerinden puan ve sıralama hesapla
- YKS Tercih Sihirbazı — puanına göre bölüm önerisi